Kozacy ottomańscy (otomańscy) względnie osmańscy czy też sułtańscy stanowili formację zbrojną utworzona w Turcji i
składającą się z ochotników polskich, rusińskich i bułgarskich, jaka wzięła udział w wojnie krymskiej przeciwko Rosji
1853-1856 pod dowództwem Michała Czajkowskiego h. Jastrzębiec (Sadyka Paszy). Równolegle jesienią 1855 utworzona została
Dywizja Kozaków Sułtańskich na żołdzie angielskim pod dowództwem gen. Władysława Hr. Zamoyskiego. Ta ostatnia została
rozwiązana, a część jej żołnierzy przeszła po 3 VIII 1856 w skład nowoutworzonego pułku dragonów Sadyka Paszy.
Formacje Sadyka paszy pozostające w służbie tureckiej przetrwały formalnie aż do jego dymisji w 1872 aż do ostatecznego
rozwiązania w 1880, pełniąc służbę w różnych częściach ówczesnego państwa osmańskiego.
Mehmed Sadyk Pasza (Michał Czayka Czaykowski), Dowódca Pułków Kozaczych Rumelii i Anatolii, Beyler-bey Rumelii, Medżidije (Medżydyje), Krzyż polski i Medal.
Lekarz główny Korpusu Kozaków, Gutowski Rudolf, ppłk, Medżidije i Medal.
Szef sztabu Ludwik Borowicz, Adiutant Major, Medal.
Starszy Adiutant Mehmed Hilmi Bej (Luboradzki), Adiutant Major Sztabu Generalnego, Medale: Sardyński (1848), Angielski, za kampanię dunajską i za Sewastopol.
Dyrektor kancelarii Romer Jarosław, kpt. Pułku Kozaków, Medal angielski.
Sekretarz ottomańskich korespondencji, Weissi Efendi.
Sztab:
Dowódca Pułku: Kirkor Franciszek, płk, Krzyż polski i Medal. Mahmud Mucha, mjr, Medal. Piotrowski Jan, mjr, Medal.
Starszy Pisarz pułkowy: Arnaut Ahmed Efendi, Medal.
Młodszy Pisarz: Czerkies Mehmed Efendi, Medal.
Ubiorczy: Mustafa Aga, por., Medal.
Chirurg: Badesco Angieli, Medal.
Aptekarz: Szapir Herman, Medal.
Weterynarz: Sali Aga, por., Medal.
Adiutant: Rawski Sidor, mjr, Medal.
Adiutant: Koszucki Józef, mjr, Medal.
|
Kapitanowie:
Baranowski Adam (sztandarowy), Krzyż i Medal.
Dwernicki Klet, Krzyż i Medal.
Markowski Jan, Krzyż i Medal.
Markwart Karol, Krzyż i Medal.
Jabłonowski Stanisław, Krzyż i Medal.
Chodasiewicz Robert, Medal angielski.
Prądkiewicz Józef, Medal angielski.
Musiałowicz Konstanty, Medal angielski.
Romer Jarosław, odkomenderowany do sztabu.
Kaneli Władysław, Medal.
Chrzanowski Stanisław, Medal.
Powiadowski Aleksander, Medal.
Dembowski Stanisław, Medal.
Suchodolski Piotr, Medal. |
Porucznicy:
Świętochowski Hieronim, Adiutant pułku, Medal.
Zaborski Jan, Medal.
Mazanowski Karol, Medal./
Kleszczewski Arseni, Medal.
Dębowski Jan, Medal.
Kucz Ignacy, Medal.
Grygluszewski Jan, Medal.
Towarnicki Władysław, Medal.
Stępowski Józef, Medal.
Styfi Józef, Medal.
Mustafa Aga, (ubiorczy), Medal. |
Podporucznicy:
Kopecki Xawery, Medal.
Bordjano Konstanty, Medal.
Broniewski Władysław, Medal.
Drzewiecki Jan, Medal.
Bojarski Stanisław, Medal.
Wodziński Pankracy, Medal.
Piłatowicz Aleksander, Medal.
Kędrzyński Władysław, Medal.
Mano Dymitry, Medal.
Zakrzewski Wincenty, Medal.
Wejchert Edward, Medal.
Gurkiewicz Marceli, Medal. |
„Ałłaj — czawusz” albo „adiutant — podoficer”
Kristo Georgij, Medal i Medżidije.
Skowroński Tomasz, Medal i Medżidije.
Majewski Wojciech, Medal i Medżidije. |
Wachmistrze Szwadronowi:
Smoliński Józef, Medal i Medżidije.
Jasiński Stefan, Medal i Medżidije.
Lubiejewski Mikołaj, Medal i Medżidije.
Chojnacki Józef, Medal i Medżidije.
Skoczek Antoni, Medal i Medżidije.
Sikorski Antoni, Medal i Medżidije.
|
Wachmistrze plutonowi:
Topolski Ludwik, Medal i Medżidije.
Zigielbaum Jakub, Medal i Medżidije.
Iwaszkiewicz Felix, Medal i Medżidije.
Norynowski Marceli, Medal i Medżidije.
Wyhowski Henryk, Medal i Medżidije.
Hrabczak Wasyl, Medal i Medżidije.
Czehodaew Leonti, Medal i Medżidije.
Saski Kajetan, Medal i Medżidije.
Władesko Aleksander, Medal i Medżidije.
Chersanow Dymitry, Medal i Medżidije.
Leszczyński Hipolit, Medal i Medżidije.
Terlecki Grzegorz, Medal i Medżidije.
Dudziński Aleksander, Medal.
Gąsowski Piotr, Medal.
Koniec Łukasz, Medal.
Kędzierski Antoni, Medal.
Makrański Jan, Medal.
Makrański Aleksander, Medal.
Teodorowicz Antoni, Medal.
Brzeziński Jakub, Medal.
Mikołajewski Jan, Medal.
Gumienny Franciszek, Medal.
Sztabs Trębacz, Kuczyński Aleksander, Medal.
Trębacz, Sachocki Józef, Medal.
Trębacz, Piotrowski Jan, Medal.
Trębacz, Topaor Józef, Medal.
Trębacz, Tokacz Jan, Medal.
Trębacz, Tymoszko Jan, Medal.
|
Redyfy – Sergierdar Redyfów Kozackich:
Ganczarów Semenów Osip, Medżidije i Medal.
Sotnik 1-y Nos Andrejew Michajło, Medżidije i Medal.
Sotnik 2-i Wasilisków Iwan, Medżidije i Medal.
Sotnik 3-i Wasiljew Atanasij, Medżidije i Medal.
Sotnik 4-y Spirydonow Wasyl, Medżidije i Medal. |
|
Sztab Pułku:
Dowódca Pułku Lange Edward, ppłk, Krzyż polski i Medal.
Wierzbicki Wincenty, mjr, Medżidije, 4 Medale i krzyż węgierski.
Mustafa Tefik Efendi, mjr, Medal złoty i srebrny.
Pisarz pułkowy: Azis Efendi,
Sztabs-lekarz: Narkiewicz Antoni,
Chirurg: Jaczyński Józef,
Aptekarz: Krajewski Marceli.
Weterynarz: Ferrary Andrzej,
Chorąży: Grabski Tadeusz, kpt., Krzyż polski.
Adiutant: Kotowicz Michał, mjr, Krzyż polski i Medal.
|
Kapitanowie:
Wojnicki Franciszek,
Wodnicki Julian, Krzyż polski.
Monasterski Ludwik, Krzyż legii Honorowej i Medal.
Zdziński Stefan, Medal.
Grotowski Jan Kanty, Krzyż polski.
|
Porucznicy:
Figietty Narcyz.
Laskowski Józef, Medal.
Benik Józef,
Głowiński Edmund,
Brodowski Stanisław,
Zabawa Józef.
|
Podporucznicy:
Koniarski Stanisław,
Berwiński Ryszard,
Wyszkowski Konrad,
Gierlicz Jan,
Miłosiewicz Józef,
Wolski Hieronim
Hornstein Michał, Medal.
Kosta Nikola, Medal.
Kiciński Atanazy, Adiutant pułku, Krzyż Holsztyński.
Miśkiewicz Władysław.
|
Podchorążowie:
Kościański Walenty,
Zieliński Maxymilian,
Majer Franciszek, Krzyż Węgierski.
Bohasiewicz Aleksander,
Zalewski Leon,
Nosalewicz Jan,
Markowski Józef,
Kochlewski Rudolf,
Rubinowski Karol,
Sokołowski Xawery,
Dolański Bolesław,
Rotter Gustaw,
Barbet Leon, Krzyż Legii Honorowej
Dzagutyn Franciszek,
Stojanowicz Jan,
Markowicz Michał,
Karadzicz Atanazy,
Mładenowicz Stefan Józef,
Paleolog Jerzy,
Zintchi Henryk,
Golczewski Aleksander,
Terlecki Jan,
Ruchonnet Etien, Medal Sardyński. |
Kapitanowie, porucznicy i podporucznicy wyszli do dymisji:
Izdebski Antoni, Krzyż polski, Medal (1856).
Podhorodecki Albert Medal (1856).
Suchodolski Marcin dla interesów familijnych, Medal (1856)
Łusakowski Józef, w 1857.
Treter Henryk, dla słabości zdrowia, Medal (1857).
Andrejesko Grzegorz, dla interesów familijnych, Medal (1857). |
Przeszli na żołd angielski, francuski i pod angielską komendę:
Przewłocki Klemens, płk, w 1854.
Woronicz Janusz, mjr w 1856.
Ostoja Kajetan, Adiutant Mjr, w 1855.
Bredebach Adolf, kpt., 1854.
Kostecki Swiętosław, kpt., w 1854.
Przewłocki Walery, por., w 1854.
Dobrowolski Antoni, por., w 1854.
Ostoja Maurycy, por., w 1855.
Kozłowski Feliks, por., w 1854.
Borzęcki Chrystow Kolumb, ppor., w 1855.
Popniewicz Jan, ppor., w 1855.
Cylingier Władysław, ppor., w 1854.
Bormej Władysław, ppor., w 1854.
Unrug Władysław, ppor., w 1855. |
Zmarli:
Usakowski Konstanty, sotnik, dziarski i energiczny dowódca sotni Dobrudzkich. W Stambule 1857, Medal.
Jewsejew Teodor, sotnik, dowódca sotni Kubańskiej. W Terkas 1857 Medżidije i Medal.
Porucznik Powelski Wiktor, por., oficer artylerii rosyjskiej, gorący Polak, znamienity talentem; w Sałmanie 1856; krzyż Św. Jerzego i Medal.
Jewtiejew Wasyl, por., oficer Dońskich Kozaków; w Łuryłowce 1855.
Wyszkowski Piotr, ppor., z dawnych Kozaków Jazdy Wołyńskiej; w Gropa Czorban 1854.
Jakóbson Alfons, ppor., z dawnych Kozaków jazdy Wołyńskiej; w Girliczu 1854.
Czyżyk Igor, ppor., z sotni Kubańskiej; w Warnie 1856.
Szczeciński Michał, wachm., z huzarów Pawłogrodzkich; z Topołach 1855.
Jaźwiński Safran, wachm., z tegoż pułku; w Ajdymirze 1855.
Winników Paweł, wachm., z Ułanów Bohskich; w Maxymenie 1854. Najpierwszy dezerter, Ukrainiec. |
Wzięty w niewolę przez Rosjan:
Gorczyński Antoni, sotnik, mocno ranny pod Tulczą w 1855. |
Przeszli do sztabu głównego:
Jusuf Bej (Jerzmanowski), ppłk, Krzyż polski i 3 Medale.
Kreczulesko Dymitry, mjr, Medżidije, cztery Medale.
(Ziółkowski Paweł: Adampol (Polonezkioj). Osada polska w Azji Mniejszej. Zapiski historyczne. Poznań 1929, s. 58-65)
|
